Pynchon in Public Day

Αύριο είναι τα 75α γενέθλια του Τομας Πίντσον, και με την ευκαιρία πολλοί φανατικοί αναγνώστες του ανά τον κόσμο διοργανώνουν μια ολοήμερη γιορτή, κατά την οποία φωτογραφίζονται κρατώντας βιβλία του Πίντσον ή κάνουν δημόσιες αναγνώσεις. Ο σκοπός είναι αφενός να γιορτάσουμε τον αγαπημένο μας συγγραφέα και αφετέρου να τον παροτρύνουμε να κάνει επιτέλους κάποια δημόσια εμφάνιση.

Έτσι, από τις 12 το μεσημέρι (μέχρι όσο αντέξουμε) θα διαβάζουμε αποσπάσματα από τα βιβλία του Commander στο Free Thinking Zone, Σκουφά 64 & Γριβαίων. Όποιος θέλει έρχεται και διαβάζει όποιο απόσπασμα θέλει απ’ όποιο πιντσονοβιβλίο θέλει. Δημοκρατία έχουμε (ακόμη).

Τρεις και ένας σταυροί από το Ουράνιο Τόξο της Βαρύτητας

Για τον ηλεκτρονικό μυστικισμό του, η τριοδική λυχνία ήταν τόσο θεμελιώδης όσο ο σταυρός για το Χριστιανισμό. Σκέψου το εγώ, τον εαυτό που υποφέρει μια προσωπική ιστορία δεμένη στο χρόνο, όπως το πλέγμα. Ο βαθύτερος και αληθινός Εαυτός είναι η ροή ανάμεσα στην κάθοδο και την άνοδο. Η συνεχής, καθαρή ροή. Διάφορα σημεία —αισθητικά δεδομένα, αισθήματα, μνήμες που επαναπροσδιορίζονται— τοποθετούνται πάνω στο πλέγμα, και μορφοποιούν τη ροή. Ζούμε ζωές σαν κυματομορφές που συνεχώς αλλάζουν με το χρόνο, πότε θετικές, πότε αρνητικές. Μόνο σε στιγμές μεγάλης γαλήνης είναι δυνατόν να βρούμε την καθαρή, τη χωρίς πληροφορία κατάσταση του σημείου μηδέν.

«Στο όνομα της καθόδου, της ανόδου και του αγίου πλέγματος;» είπε ο Πέκλερ.

«Ναι, καλό είναι αυτό», είπε χαμογελώντας ο Μοντάουγκεν.

[...]

Πράσινη σίκαλη και χαμηλοί λόφοι για μίλια ολόκληρα γύρω: ο Πέκλερ ήταν δίπλα σ’ ένα μικρό όρυγμα, στο πεδίο βολής Σαρνάκι, και είχε στραμμένα τα κυάλια του νότια προς τη Μπλίζνα όπως και όλοι οι άλλοι: περιμένοντας. Erwartung μέσα στο στόχο, ενώ η φρεσκοφυτρωμένη σίκαλη σάλευε, ο απαλός της ύπνος χαϊδευόταν από τον άνεμο … κοίτα αυτή την ύπαιθρο, μίλια Ρουκέτας στον πρωινό χώρο: οι πολλές αποχρώσεις του πράσινου του δάσους, πολωνέζικες αγροικίες λευκές και καφετιές, ποτάμια σαν μαύρα χέλια που πιάνουν τον ήλιο στις καμπές τους … και ακριβώς στο κέντρο, στο ιερό Χ, ο Πέκλερ, σταυρωμένος, αόρατος με την πρώτη ματιά, αλλά σε μια στιγμή … τώρα αρχίζει να φαίνεται, καθώς η πτώση μαζεύει ορμή―

[...]

Έχει πλημμυρίσει τα όνειρα τού Πειρατή με σμήνη από τα δικά του αιρετικά όνειρα, ερμηνείες ανεμόμυλων που γυρνούσαν μέσα στις σκιές στις άκρες σκοτεινών αγρών, με κάθε ακτίνα να δείχνει προς ένα σημείο στην περιφέρεια ενός γιγάντιου τροχού που γυρνούσε στον ουρανό, σταματούσε και ξεκινούσε, πάντοτε την ίδια στιγμή με τον περιστρεφόμενο σταυρό: ο «άνεμος» ήταν ένας ενδιάμεσος τεχνικός όρος, μια σύμβαση, για να εκφράσουν αυτό που πραγματικά κινούσε το σταυρό … κι αυτό ισχύει για όλους τους ανέμους, παντού στη Γη, που ουρλιάζουν ανάμεσα στα σαν ζαχαρωτά ροζ και κίτρινα βουνά του Μαουρίσιους, ή που φυσάνε τις τουλίπες στην πατρίδα σαν κόκκινες κούπες στη βροχή που γεμίζουν νερό σταγόνα-σταγόνα, ο κάθε άνεμος βάζει το δικό του σταυρό σε κίνηση, είτε υλικά υπαρκτό είτε φανταστικό, κάθε σταυρός και μια μοναδική μαντάλα, που καθώς γυρνά ενώνει τα αντίθετα (και πες μου τώρα, Φρανς, τι άνεμος είναι αυτός όπου βρίσκομαι εγώ, αυτός ο άνεμος των 25.000 ποδών; Τι ανεμόμυλος είναι αυτός, που αλέθει εκεί κάτω; Τι αλέθει, Φρανς, και ποιος προσέχει τη μυλόπετρα;).

[...] (+1)

Κάθεται, με στομάχι που μυρμηγκιάζει, με αδένες γεμάτους εξάντληση, σκυφτός πάνω από την κονσόλα, μέσα στο βαμμένο σε παραλλαγή όχημα ελέγχου εκτόξευσης. Οι λοχίες στους πίνακες ελέγχου κινητήρα και πηδάλιου είναι έξω και κάνουν διάλειμμα για τσιγάρο — είναι μόνος του μπροστά στους διακόπτες. Έξω, μέσα από το βρόμικο περισκόπιο, κύματα ομίχλης ξαμολιώνται από τη φωτεινή ζώνη παγετού που διακοσμεί την κρυμμένη και σκοτεινή ρουκέτα, στο σημείο που γίνεται η αποκοπή της δεξαμενής υγρού οξυγόνου. Τα δέντρα την κυκλώνουν: από πάνω βλέπεις μόλις αρκετό ουρανό για την άνοδο της ρουκέτας. Η Bodenplatte —τσιμεντένια πλάκα πάνω σε λωρίδες από ατσάλι— είναι τοποθετημένη μέσα σ’ ένα χώρο που καθορίζεται από τρία δέντρα, σημαδεμένα έτσι που να τριγωνομετρούν τον ακριβή προσανατολισμό, 260°, προς το Λονδίνο. Το σύμβολο που χρησιμοποιείται είναι μια χοντροφτιαγμένη μαντάλα, ένας κόκκινος κύκλος μ’ έναν παχύ μαύρο σταυρό μέσα, αναγνωρίσιμη ως ο αρχαίος ήλιος-τροχός που η παράδοση λέει ότι μετατράπηκε σε σβάστικα από τους αρχαίους Χριστιανούς για να συγκαλύψουν το παράνομο σύμβολό τους. Δύο καρφιά μπήγονται στο δέντρο στο κέντρο του σταυρού. Δίπλα από το ένα από τα βαμμένα σημάδια, το πιο δυτικό, κάποιος έχει χαράξει στο φλοιό με τη μύτη της ξιφολόγχης τις λέξεις IN HOC SIGNO VINCES. Κανείς στην πυροβολαρχία δεν ομολογεί αυτή την πράξη. Ίσως είναι δουλειά της Αντίστασης. Αλλά κανείς δεν διέταξε την καταστροφή του. Φαιοκίτρινα κούτσουρα είναι σκορπισμένα γύρω από την Bodenplatte, πρόσφατες σχίζες και πριονίδι αναμιγνύονται με παλιότερα πεσμένα φύλλα. Η οσμή, παιδική, βαθιά, ανακατεύεται με βενζίνη και αλκοόλη. Σήμερα μπορεί να πέσει βροχή, ίσως και χιόνι. Τα συνεργεία κινούνται νευρικά, γκριζοπράσινα. Γυαλιστερά μαύρα καλώδια με ινδικό κόμμι απομακρύνονται μέσα στο δάσος για να συνδέσουν τον εξοπλισμό εδάφους με τα 380 βολτ του ολλανδικού δικτύου. Erwartung….

ΤΗΕ ΖΟΝΕ #2

Από σήμερα μπορείτε να κατεβάσετε το δεύτερο τεύχος του πιντσονικού (και όχι μόνο) περιοδικού THE ZONE. Πιστεύω ότι θα απολαύσετε όλα ανεξαιρέτως τα κείμενα, καθώς πρόκειται για τεύχος επικό.

Περιεχόμενα

Γιώργος Κυριαζής: Οι περιπέτειες του Ρόκετμαν

Βασίλειος Φ. Δρόλιας: Dreamland

Γιώργος Πινάκουλας, Θοδωρής Σταμάτης: Το “αποκαλυπτικό” τέλος του ‘Ενάντια στη Μέρα’

Μαρία Ξυλούρη: Μισώ τον Thomas Pynchon

Θανάσης Μήνας: Beat – Η μήτρα της Πυντσονικής αφήγησης

Κώστας Καλτσάς: Το σχεδόν-ένστικτό-μας σχεδόν αληθινό: Αυτοσυνείδηση, τα όρια της ενσυναίσθησης και ο κατά DFW ‘δρόμος προς τα έξω’

Γιώργος-Ίκαρος Μπαμπασάκης: Thomas Pynchon, ένας par excellence καταστασιακός συγγραφέας

Βασίλειος Φ. Δρόλιας: 217, 33rd Street, Manhattan Beach, LA

Τίτλοι τέλους για το ΕΚΕΜΕΛ

Άλλη μια θλιβερή είδηση μες στη θλίψη που μας περικυκλώνει: κλείνει το ΕΚΕΜΕΛ. Δεν θέλω να κάνω περαιτέρω σχόλια, γιατί φαντάζομαι πως έχουμε να δούμε πολλά ακόμη τους επόμενους μήνες, ή ίσως και τα επόμενα χρόνια. Θέλω μόνο να ευχαριστήσω ξανά το κέντρο για την τιμή που μου έκανε να βραβεύσει το Ενάντια στη Μέρα. Ελπίζω κάποτε να επανιδρυθεί, έστω και μετενσαρκωμένο, σε μια κοινωνία ξαναγεννημένη μέσα σε άλλου είδους αξίες. (Αφήστε με, μη με ξυπνάτε…)

Ακολουθεί η αναγγελία του τέλους, από την κ. Ζέρβα:

Η ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ ΔΕΝ ΣΤΑΜΑΤΑ

Πέφτει η αυλαία για το Ευρωπαϊκό Κέντρο Μετάφρασης. Στο τέλος του μήνα κλείνει, σύμφωνα με απόφαση της Γενικής Συνέλευσής του. Μπορεί να εκληφθεί σαν θαύμα το γεγονός ότι τα δύο τελευταία χρόνια λειτουργούσε, κάλυπτε τις υποχρεώσεις του έναντι των σπουδαστών και των εταίρων του στο πλαίσιο ποικίλων δραστηριοτήτων, από τα βραβεία μετάφρασης ως τα συνέδρια και τις συνεργασίες με πανεπιστήμια και οργανισμούς του εξωτερικού. Δεν έχω λόγια για να εκφράσω την ευγνωμοσύνη μου προς όλους τους συνεργάτες μας, όλους εκείνους που επανειλημμένα μας στήριξαν.

Πολλοί οργανισμοί κλείνουν ή ετοιμάζονται να κλείσουν. Υπάρχουν κάποιοι γύρω μας που λένε πως, όταν κάτι δεν είναι πια χρήσιμο για την κοινωνία, καλύτερα να κλείνει. Ζούμε πλέον σε μια χώρα όπου το θέατρο, η επιμόρφωση, τα σεμινάρια θεωρούνται πολυτέλεια. Σε καμία περίπτωση δεν θα θέλαμε να υποβαθμίσουμε τις δυσκολίες της εποχής που διανύουμε. Ωστόσο οι δυσκολίες των καιρών δεν σημαίνουν ότι η εν λόγω κατάσταση μπορεί να διατυπωθεί μ’ αυτόν τον τρόπο. Θα ήταν ύβρις τόσο για το επάγγελμά μας όσο και για τα πραγματικά προβλήματα μέσα στα οποία ζούμε να λέμε ότι ένα κέντρο μετάφρασης κλείνει επειδή δεν είναι πια χρήσιμο στην κοινωνία.

Παρά ταύτα, το γεγονός ότι το Ευρωπαϊκό Κέντρο Μετάφρασης κλείνει, δεν σημαίνει σε καμία περίπτωση ότι όλες οι δραστηριότητές του αναστέλλονται. Το Κέντρο ήταν ένας τόπος συγκέντρωσης για τους ανθρώπους του επαγγέλματος και η δυναμική της μετάφρασης στην Ελλάδα δεν εξαρτάται από το κλείσιμο ενός οργανισμού. Το περιοδικό Απηλιώτης συνεχίζει τις δραστηριότητές του, ενώ οι ήδη προγραμματισμένες δράσεις του Κέντρου που σχετίζονται με συνεργασίες θα υλοποιηθούν. Η μετάφραση δεν σταματά.

Ελένη Ζέρβα
Διευθύντρια

(Η είδηση από το bookpress.gr)

Τεύχος

Στο τεύχος Ιανουαρίου 2012 του ανοιχτού λογοτεχνικού εντύπου “Τεύχος”, ο Γιάννης Μαδεμλής παρουσιάζει, και ταυτόχρονα αναλύει, το Ουράνιο Τόξο της Βαρύτητας. Είναι πολύ καλό κείμενο, και αξίζει να το διαβάσετε, όπως και ολόκληρο το περιοδικό. Εύχομαι στα παιδιά καλή συνέχεια.

Η Κόντακ ενάντια στη μέρα (της χρεωκοπίας)

Διάβασα σήμερα ότι η πασίγνωστη εταιρία φωτογραφικών ειδών Kodak χρεωκόπησε. Αυτό δεν σημαίνει ότι θα κλείσει, αλλά, όσο να ‘ναι, με έπιασε μια κάποια θλίψη, γιατί για πολλά χρόνια χρησιμοποιούσα τα φιλμ της. Και αμέσως, φυσικά, μου ήρθε στο νου η Κόντακ Μπράουνι, που χρησιμοποιούσε ο Μερλ Ραϊντάουτ στο Ενάντια στη Μέρα:

Κάθε ξημέρωμα τους περίμενε πάντοτε, πράσινος και υγρός, ή άφυλλος και παγωμένος, ο χάρτης, δαιδαλώδης, γεμάτος λόφους και δημοσιές και αγροτικούς δρόμους, τους περίμενε να ανοίξουν τα πρησμένα τους βλέφαρα και να κοιτάξουν σαν από ψηλά, σαν να είχαν υψωθεί στον πορτοκαλί ουρανό της αυγής και να αιωρούνταν, ψάχνοντας σαν κυνηγετικά γεράκια για τη δουλειά της ημέρας, που όλο και πιο συχνά ήταν άλλη μια φωτογραφία σε κάποια γωνιά του δρόμου, σε άλλη μια μικρή πόλη ή χωριό, που θα τους εξασφάλιζε δυο-τρία γεύματα ακόμη. Καθώς περνούσαν τα χρόνια, τα φιλμ γίνονταν γρηγορότερα, οι χρόνοι έκθεσης μικρότεροι, οι μηχανές ελαφρύτερες. Η Πρήμο κυκλοφόρησε ένα πακέτο κυτταρινοειδές φιλμ που σου επέτρεπε να τραβάς 12 φωτογραφίες τη φορά, κάτι σίγουρα βολικότερο σε σχέση με τις γυάλινες πλάκες, και η Κόντακ έβγαλε στην αγορά την «Μπράουνι», μια μικρή φωτογραφική μηχανή σαν κουτί, που δεν ζύγιζε σχεδόν τίποτε. Ο Μερλ μπορούσε να την πάρει παντού μαζί του, αρκεί να κρατούσε τα πάντα εντός πλαισίου σταθερά, και ώς τότε ‒καθώς τα παλιά μοντέλα με τις γυάλινες πλάκες ζύγιζαν ενάμισι κιλό χωρίς τις πλάκες‒ είχε μάθει να αναπνέει, ήρεμος σαν σκοπευτής, και αυτό φαινόταν στις φωτογραφίες, που ήταν σταθερές, με βάθος, και μερικές φορές, όπως συμφωνούσαν ο Μερλ και η Ντάλι, πιο αληθινές, παρόλο που μεταξύ τους δεν είχαν και πολύ καλές σχέσεις με την αλήθεια.

(Όλα τα μοντέλα Kodak Brownie μπορείτε να τα δείτε εδώ. Ο Μερλ μάλλον χρησιμοποιούσε το αρχικό μοντέλο, του 1900.)

Μετά την καταστροφή

Δεν πρόκειται για το ομώνυμο κόμικ του εξαίσιου Αρκά, αλλά για ενδιαφέρουσα κριτική του Brad Johnson στο Ενάντια στη Μέρα (και μάλιστα σε συνδυασμό με κριτική στον Δρόμο του Κόρμακ Μακάρθι) από το αμερικανικό ιστολόγιο Departure Delayed.

(μέσω της Pynchon List)

Εμπρός για μια καλύτερη χρονιά

Και ενώ περιμένουμε ακόμη να δούμε τι θα γίνει τελικά με την κινηματογραφική διασκευή του Inherent Vice από τον Πολ Τόμας Άντερσον, ένας τυπάκος ονόματι Jeff Hoyt έκανε τη δική του κινηματογραφική διασκευή της αρχής του βιβλίου και την ανέβασε στο Youtube. Δεν ξέρω για σας, αλλά εγώ αυτό το αποκαλώ αίσιο οιωνό για μια χρονιά που προμηνύεται πολύπλευρα πιντσονική.

Καλή χρονιά!

(Η είδηση από εδώ.)

Στο αίθριο του Πανδοχείου

Σήμερα έχω την τιμή να φιλοξενούμαι στο Αίθριο Μεταφραστών του Πανδοχείου, όπου, φυσικά, μιλάμε για Πίντσον, αλλά και για μετάφραση, βιβλία και μουσική. Ευχαριστώ και από εδώ τον Λάμπρο Σκουζάκη για την πρόσκληση.

Ο Τόμας Πίντσον και οι Doors

Στο περιοδικό The Atlantic, ο μουσικοκριτικός Greil Marcus εξετάζει το γιατί οι Doors ακούγονται ακόμη σήμερα, και μεταξύ άλλων κάνει έναν όμορφο παραλληλισμό ανάμεσα στο τραγούδι τους “L.A. Woman” και στο Έμφυτο Ελάττωμα.